In de zoektocht naar een gezonde veroudering richten we ons vaak op groenten en fruit, maar er is een vergeten voedselgroep die mogelijk een sleutelrol speelt: paddenstoelen. Wouter de Jong, expert in orthomoleculaire therapie en auteur van Cacao, supervoedsel voor een ultieme gezondheid, wijst op een specifieke stof die bijna uitsluitend in deze schimmels voorkomt: ergothioneïne.

ergothioneïne
“Dit is een uniek aminozuur en een zeer krachtige antioxidant die het lichaam niet zelf kan aanmaken,” legt hij uit. Omdat we deze stof volledig via de voeding moeten binnenkrijgen, is het regelmatig consumeren van paddenstoelen of het nemen van een supplement een strategie die steeds meer aandacht verdient in de preventieve gezondheidszorg.

Bescherming voor huid en hersenen

De kracht van ergothioneïne ligt in zijn vermogen om cellen te beschermen tegen oxidatieve stress, een belangrijke oorzaak van veroudering. Onderzoek suggereert dat de stof de huid beschermt tegen schade door UV-straling, wat op lange termijn rimpels en ouderdomsvlekken kan voorkomen.
Maar het effect reikt dieper dan alleen de buitenkant. “Er wordt veel onderzoek gedaan naar de werking op het brein,” vertelt Wouter. “Het zou de progressie van neurodegeneratieve ziekten zoals Alzheimer kunnen vertragen of uitstellen.” Deze beschermende werking maakt ergothioneïne tot een veelbelovende kandidaat voor ‘longevity’, het verlengen van de gezonde levensduur.

De mitochondriale batterij opladen

Een cruciaal werkingsmechanisme van ergothioneïne is de bescherming van de mitochondriën, de energiecentrales in onze cellen. Wouter vergelijkt mitochondriën met windmolens of zonnepanelen: “Naarmate we ouder worden, neemt niet alleen het aantal af, maar ook de kwaliteit. Ze leveren minder energie.” Omdat energieproductie vrije radicalen genereert, zijn antioxidanten nodig om de mitochondriën heel te houden. Ergothioneïne lijkt hierin een unieke positie in te nemen, mogelijk werkend op plekken in de cel waar andere antioxidanten zoals vitamine C of E niet komen. “Het houdt de kwaliteit van je energiefabriekjes op peil,” aldus Wouter.

Medicinale paddenstoelen versus de gewone champignon

Hoewel ergothioneïne in diverse paddenstoelen voorkomt, maakt het een verschil welke soort je kiest. De standaard champignon uit de supermarkt bevat de stof, maar medicinale soorten die op bomen groeien, zoals shiitake, oesterzwam, reishi en chaga, zijn vaak rijker aan werkzame stoffen.
“Deze ‘boompaddenstoelen’ zijn next level ten opzichte van de gewone champignon,” stelt Wouter. Voor wie niet dagelijks van deze smaken houdt, kan een supplement met ergothioneïne een goed alternatief zijn, al is het eten van een gevarieerd palet aan paddenstoelen altijd de voorkeur vanwege de synergie met andere stoffen zoals bèta-glucanen.